Nowe progi PIT, wyższy CIT, niższy limit ryczałtu — jak firma ma przygotować się na zmiany podatkowe 2027

21 sierpnia 2026 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji opublikowano projekt nowelizacji ustaw o PIT, CIT i zryczałtowanym podatku dochodowym. Zmiany zapowiedziano wcześniej na konferencji premiera i ministra finansów. Projekt jest na etapie uzgodnień, a docelowo ma obowiązywać od początku 2027 r.

Projekt przewiduje podniesienie drugiego progu podatkowego ze 120 tys. do 130 tys. zł. Dochody w przedziale 130–150 tys. zł mają być opodatkowane stawką 24 proc. zamiast 32 proc. CIT dla największych firm ma wzrosnąć z 19 do 22 proc., a limit przychodów dla ryczałtu ma wrócić z 2 mln euro do 250 tys. euro. Danina solidarnościowa ma wzrosnąć o 1 pkt proc., czyli z 4 do 5 proc. nadwyżki ponad 1 mln zł.

Z oceny skutków regulacji wynika, że w ciągu 10 lat sektor finansów publicznych ma zyskać dodatkowe 50,7 mld zł. Sam budżet państwa ma stracić 33,5 mld zł, a zyskać mają samorządy (29,6 mld zł), Narodowy Fundusz Zdrowia (31,3 mld zł) oraz Fundusz Solidarnościowy (23,2 mld zł).

Choć rząd deklaruje neutralność zmian dla finansów publicznych, dla poszczególnych firm konsekwencje będą różne. Wyższy CIT dotknie największe spółki, podwyższenie daniny solidarnościowej obejmie osoby o wysokich dochodach, a obniżenie limitu ryczałtu z 2 mln euro do 250 tys. euro sprawi, że część przedsiębiorców straci możliwość korzystania z tej formy opodatkowania.

To moment, by przeanalizować nie tylko bieżące rozliczenia, ale też długoterminowe prognozy. Zmiany mogą wpłynąć na wysokość zaliczek, rentowność inwestycji oraz zdolność do pozyskania finansowania dłużnego lub kapitałowego.

Po pierwsze, należy określić, kto w organizacji odpowiada za monitorowanie zmian podatkowych. To nie tylko księgowość – wiedzę o projektowanych przepisach powinni mieć wspólnicy, zarząd, dyrektor finansowy oraz osoby budujące budżet. W firmach obsługiwanych przez zewnętrzne biuro rachunkowe trzeba potwierdzić, że biuro zna projekt i uwzględni go w bieżących kalkulacjach.

Po drugie, warto przeanalizować sytuacje nietypowe, które mogą wpłynąć na przekroczenie limitów. Chodzi m.in. o planowane transakcje zwiększające przychody, sprzedaż majątku, wypłatę dywidendy czy zakończenie dużego kontraktu przed końcem 2026 r. Przedsiębiorcy rozliczający się ryczałtem powinni sprawdzić, czy po ewentualnym obniżeniu limitu do 250 tys. euro korzystniejsze będzie przejście na skalę podatkową lub podatek liniowy.

Po trzecie, trzeba sprawdzić systemy księgowe i kadrowo-płacowe. Oprogramowanie powinno umożliwiać naliczanie nowych progów PIT, stawki 24 proc. oraz wyższego CIT. Warto zwrócić się do dostawcy systemu o potwierdzenie, czy aktualizacje przygotowywane na 2027 r. będą zgodne z projektowanymi przepisami.

Po czwarte, należy wykonać wewnętrzny przegląd podatkowy. Przydatne będzie porównanie obecnych obciążeń z prognozą po zmianach, w kilku wariantach przychodów. Taki przegląd pozwoli ocenić wpływ na płynność finansową i podjąć decyzję o zmianie formy opodatkowania. W firmach planujących pozyskanie finansowania, badanie sprawozdania finansowego lub sprzedaż udziałów kluczowe będzie zaktualizowanie modelu finansowego o nowe stawki.

Projekt ustawy to dopiero początek ścieżki legislacyjnej, ale planowanie warto zacząć wcześniej. Doradca rachunkowo-finansowy lub audytor może pomóc w przeliczeniu efektywnego obciążenia podatkowego, ocenie ryzyka związanego z przekroczeniem limitów i przygotowaniu dokumentacji dla inwestorów. W przypadku transakcji inwestorzy będą oczekiwać prognoz uwzględniających projektowane przepisy, co wymaga aktualnych danych księgowych i analizy wrażliwości.

Logika jest prosta: niezależnie od tego, czy projekt przejdzie bez zmian, czy zostanie zmodyfikowany, przedsiębiorcy zyskają, jeśli mają aktualną wiedzę o swoich przychodach, kosztach i strukturze opodatkowania. Projekt jest dopiero na etapie uzgodnień, a później czeka go jeszcze Rada Ministrów, parlament i prezydent. Warto śledzić dalsze prace legislacyjne, ale nie odkładać analiz na ostatnią chwilę. Wcześniejsze przygotowanie pozwala uniknąć błędów w rozliczeniach i podejmować decyzje biznesowe w oparciu o realne scenariusze.